Nederlands weer vormt geen barrière om kritische blik op Spaanse bankzaken aan te horen

Het weer was afgelopen maandag niet om over naar Nederland te schrijven. Grijze luchten, donderwolken, hagel en regen... het had iets weg van een vroege herfstdag in Nederland.

Hoewel ik door het trieste weer een minimale opkomst had verwacht, kwam er nog een kleine 30 man opdraven bij mijn - voorlopig laatste- lezing genaamd ´Lo que los bancos no cuentan´. Vrij vertaald komt dat neer op ´de banken draaien je je een poot uit en je hebt niets in de gaten´.


De spannende en minder spannende onderwerpen had ik de volgende namen meegegeven.
1. Sistema financiero (simplificado)
Uiteraard heb ik de 3 controlerende organen (CNMV, DGSFP en de Banco de España) en de daaronder hangende entiteiten toegelicht. Droge materie, maar de kop moest er af.
2. Una sucursal bancaria es una tienda de dinero
Spanjaarden beginnen langzaam door te krijgen dat een vertrouwenspersoon binnen de bank niet bestaat. Een bankkantoor is een dure geldwinkel en het personeel, hoe goed je ze ook kent, wordt gedwongen om commercieel te zijn. Mensen snappen dat wanneer klanten 20% op het krediet van een credit card betalen terwijl banken 1% betalen, er grof geld verdiend wordt.
3. Tener cultura financiera no es lo mismo que tener ser bancario
4. SEGURIDAD para nuestro dinero
De veiligheid van ons geld en het vraagstuk of een bank kan omvallen zit hem in de BIS ratio. Niet in die €100.000 staatsgarantie die met veel bombarie meegedeeld werd.
5. ¿Cómo ahorrar correctamente?
In de markt stikt het van de spaarprodukten, maar NIEMAND leert ons hoe je correct moet sparen.
6. Las bolsas
7. El error en elegir fondos
8. Un mercado donde siempre ganamos dinero
9.La magia del interés compuesto
10 Un medico financiero
Wanneeer je pijn in je lichaam hebt ga je naar een dokter. Wanneer je ´pijn´ hebt in je financiële situatie ga je naar een medico financiero. Zoals een arts en een apotheker niet dezelfde persoon mogen zijn, mag een financieel adviseur niet een bankmedewerker zijn. Net als bij een arts valt het werk van een financieel adviseur onder de Ley de privacidad. We analiseren, voorkomen financiële pijn -waar nodig- en adviseren.

Het publiek had goed geluisterd, was tijdens de presentatie al erg interactief ingesteld en stelde rake vragen over bovenstaande onderwerpen en de huidige recessie.

Na afloop werd door meerdere mensen om mijn boek gevraagd. Wie weet..komt dat er nog van. Toen ik na 2 uur en 3 kwartier ging opruimen zag ik hem zitten. Achter in de hoek zat een dakloze zwerver te slapen. Hij was het Nederlandse weer ontvlucht.

Spanje verdient gouden medaille economische bellen blazen

Niet om het betwetertje van de klas te zijn die een wit voetje bij de juf wil halen, maar zoals ik voorspeld heb klauteren de eerste economiën (Duitsland en Frankrijk) uit de recessie put. Waar verscheidene top-economen en vooraanstaande bankiers voorspelden dat de crisis jarenlang kon gaan duren laat de realiteit een andere waarheid zien. Natuurlijk bestaat er een risico op terugval (een zogenaamde double dip), maar laten we ophouden met twijfelen: onze oosterburen en de Fransozen winnen de eerste medalles.

Met twijfelen, angst en onderbuik gevoel (allemaal soft) zijn hele bedfrijven omgekletterd. Met speculeren en hoop (ook soft) zijn bellen geblazen waar Bubbilicious (de bellenblaaskauwgom uit e jaren ´80) jaloers op zou worden, maar hoop doet tevens leven. Met beide voeten op de grond staan is prachtig, maar je komt geen stap verder. Laten we dus een middenweg zoeken én positief blijven. De harde cijfers, die nooit liegen, zullen laten zien dat economische herstelprocessen -net als economiën- zich evolueren.

Deutschland en Frankrijk zijn belangrijk voor de EU-motor die waarschijnlijk eerder gaat draaien dan Obama´s economie. Traditioneel gezien zou eerst de VS op volle toeren moeten komen (eerst de beurzen, gevolgd door de economie) om vervolgens gevolgd te worden door het oude continent genaamd Europa.

Spanje is een ander verhaal. De slogan ´Spain is different´ die gebruikt werd om Spanje in toerismeland te promoten laat nu de keerzijde van de Olympische medalle uit ´92 zien. Die keerzijde is zwart of op z´n minst zo grijs als Spanje´s vergrijzende bevolking.

Die grote inmobiliaria bel die ze geblazen hebben is jammerlijk uit elkaar gespat en de druk die daarmee gepaard ging heeft makelaarskantoren en bouwmaatschappijen van de kaart geblazen. Wooshhhhhhhh... Veel Spaanse economen beweren dat de constructiesector weer snel op pootjes gezet moet worden en daar ben ik het -uiteraard- niet mee eens. Bedrijven zijn met reden (lees: door ongecontroleerd speculeren) omgevallen. ¡Malasuerte!

De Spaanse overheid wordt aangestuurd door een kapitein zonder economisch kompas die de internationale concurrentiepositie zou moeten verbeteren. Spanje moet zich niet meer op panje richten; het is nu EU lid. Spanje moet het bellenblazen achterwege laten en voor de gouden medaille van de export gaan, maar ik vraag me af of daar genoeg voor getraind is...

Slechtste stuurlui, maar de Spaanse beurs rendeert

Zoals we halverwege MAART voorspelden, hebben de beurzen hun grootste ´rally´uit de geschiedenis achter de rug. Er is veel geld verdiend. Waar anderen geen stap durfden te verzetten, spraken wij onze visie uit en stapten op 16 maart met zwaar geschut de economische oorlogszone in.

Achteraf analiseren is altijd makkelijk en dat is wat de meeste investeerders doen, met lege zakken...

Natuurlijk, natuurlijk... instappen in een crisis is gvoelsmatig erg moeilijk en ... natuurlijk..., achterover leunen met een drankje en even afwachten om te kijken hoe de beurzen zich verder ontwikkelen is makkelijk. Echter, afwachten is wat de meeste mensen doen en die vangen dus bot, cero, nada.

80% vaan de Spanjaarden falen met hun investeringen en terwijl hun trots, de IBEX-35, over de laatste 5 maanden 58,07% in waarde is gestegen, stonden de slechtste stuurlui wederom aan wal (een enkeling uitgezonderd). Felicitaties voor én dank aan onze internationale klanten!

Wat houdt een stijgng van 58% eigenlijk in?
Dat wanneer je €1.000 op 9 maart in de IBEX hebt geïnvesteerd, je waarde tot €1.580 is gestegen.

Er zijn vele manieren om risico´s te beperken voor wanneer de koersen och de andere kant doorslaan, ook die visie delen we graag en alvorens wij dit epistel afsluiten... een paar woorden over het nieuwe financiële modewoord: RATING.

Tot mijn spijt wordt ´rating´tot in de Spaanse media verkeerd geïnterpreteerd. Een ´rating´ (bijvoorbeeld van Standard & Poor´s of Moody´s) is NIETS meer dan een onafhankelijke opinie over de BETALINGSCAPACITEIT van een bedrijf aangaande een emissie (=uitgifte van bv aandelen). Onder geen enkele omstandigheid mag een ´rating´beschouwd worden als een aanbeveling tot kopen.

Zoals de oude Babiloniërs zeiden ´Koop alleen waar je verstand van hebt en als je dat niet hebt, schakel dan iemand in die dat wel heeft om je een aanbeveling te doen´.

Fysieke gesteldheid en pinnen in Spanje

In Nederland heb ik wel eens meegemaakt dat ik met een cliënt uit Spanje 3 straten moest afleggen om bij een pinautomaat te komen. Hoewel dat voor mij destijds heel normaal was, vertelde de volslanke, heftig rokende en zwetende Spanjaard in kwestie dat het erg vreemd was dat er zo weinig distributiepunten punten waren. Ik veronderstelde dat hij dat zei om zijn slechte conditie te verbergen.

Spanje en Nederland zijn voor wat de bancaire sector betreft dan ook 2 uitersten. Waar Nederland haantje de voorste is in het beschermen van de consument, transparente communicatie, kostenreducties en zo ook het minmaliseren van distributiepunten daar blijkt Spanje een oude kreupele stier te zijn.

In Spanje struikel je over de bankkantoren en hoewel het aantal door de crisis gereduceerd is van 45.000 tot 41.000, blijft Spanje het land met de meeste kantoren per inwoner ter wereld.
Het aantal pinautomaten ligt nog hoger. Niet alleen vanwege het feit dat ieder kantoor over meer dan één automaat kan beschikken, maar ook door wat we in Spanje ´Terminales Punto de Venta´ noemen. Dit zijn pinautomaten met beperkte functies en ze zijn te vinden in kleine winkelcentra, bioscopen, overheidsgebouwen... De vraag is wanneer in Spanje ieder openbaar toilet over een pinautomaat beschikt. Dat is handig wanneer je zit te ..


Het interbancaire netwerk van geldautomaten in spanje bestaat uit 3 sub-netwerken, te weten:


Red 6000
Dit netwerk wordt beheert door CECA (Confederación Española de Cajas de Ahorro). De huidige versie is in 2001 geïntroduceerd als betalingsplatform voor Spaanse spaarbanken. In die tijd was dit het grootste netwerk met 22.186 aangesloten geldautomaten. Kort daarna maakten 12 spaarbanken (waaronder grootheden als La Caixa en Caja Madrid) de overstap naar Servired. Het Red 6000 is met 14.589 geld automaten en 260.000 TPV´s het kleinste netwerk van de drieling.

Sistema 4B
Dit systeem stamt uit 1974 en is opgericht door banken die vandaag de dag allemaal onderdeel uitmaken van wat bekend staat als ´Banco Santander´ (BSCH), de grootste bank van Spanje. Het netwerk bevat 12.578 geldautomaten en 322.000 TPV´s.


Servired
In 2000 was Servired met 8.800 geldautomaten het kleine broertje van genoemde voorgangers. Kleine broertjes worden echter groot en vandaag de dag is Servired met 28.232 geldautomaten en 513.500 TPV´s het belangrijkste netwerk in pinautomatenland.
Commissie-vrij pinnen bij een geldautomaat wat bij een ander netwerk is aangesloten is nog steeds misión imposible en lijkt zelfs geen toekomstmuziek. Echter, verschillende ´bankjes´ die met Servired werken brengen geen commissie in rekening wanneer je geld opneemt bij andere instellingen via Servired: De 3 voorlopers zijn: Bancaja, Fibanc en Caixa Galicia.

Ongeacht je fysieke conditie kan je dus snel pinnen!

Spaanse banken: Does SIZE matter?

Antwoord: zeker niet

10 jaar geleden begon ik mijn carrière met een traineeship bij de ING, waar ik de ins en zeker ook de outs van Neêrlands GROOTSTE financiële dienstverlener leerde kennen. Jaren later kwam ik bij Neêrlands GROOTSTE bank terecht, beter bekend als De bank (met copy-paste in Spanje komen we uit op La Caixa, maar dat terzijde).

Beide vond ik mooie, efficiënte bedrijven met een sterke focus op zowel de klant als de commercie. Echter, als je alleen maar dat oude model van die dikke Mercedes hebt gereden weet je nog niet hoe lekker die Lexus, die markttechnisch veel kleiner is, rijdt én hoeveel voordeliger die is. Start your engines! Resumerend: met mijn huidige kennis durf ik te stellen dat beide grote, trage machines waren waarbij het beslissingsproces over minimaal 5 schijven loopt (autonome divisies daargelaten).

In Spanje is het met de banken niet anders gesteld. De grote Oscar-winnaars, Santander en BBVA, hebben beslissingsprocessen aangaande expansie- en commerciële strategieën gecentraliseerd wat neerkomt op opkopen van externe partijen en het uitknijpen van klanten. Dat doen ze snel en goed: het zijn succesvolle winkels van duur geld. Wanneer een klant echter een klacht of onzekerheid heeft, krijgt hij naast het dure geld een kluitje en mag in het riet gaan dwalen. Om nog maar niet te spreken over de teller die gaat lopen wanneer hij van het betreffende produkt af wil.

Na verschillende banken onder de loep te hebben genomen en mijn mening bij de Bank of Spain te hebben getoetst stuitte ik op een kleinere, maar uiterst sterke, betrouwbare en efficiënte instelling: Fibanc Mediolanum. Even voor de duidelijkheid: de Bank of Spain (Banco de España) is de hoogste financiële entiteit van Spanje en rapporteert rechtstreeks aan de Centrale Europese bank.

To the point, zal je als Nederlandse lezer denken en gelijk heb je. We laten ons niet makkelijk afleiden door grote marketingcampagnes en blahblah en zoeken veelal naar wat er écht toe doet. Wat er écht toe doet is de veiligheid van je geld. Hoe groot een bank is zegt niets over haar solvabiliteit en (dus) over de veiligheid van je spaarcenten. Lehmann, Citibank & de eerder besproken Nederlandse grootheden zijn sprekende voorbeelden.

De solvabiliteit van een bank wordt bepaald door de zogenaamde BIS Ratio. Deze wordt uitvoerig beschreven in het verdrag van Basel II (hoe hoger de ratio hoe veiliger je geld). Tijd voor harde feiten:

BIS Ratio Santander: 11,16%
BIS Ratio BBVA: 11,20
BIS Ratio gemiddeld Spanje: 11,55%
BIS Ratio Fibanc Mediolanum: 41,65%



Als we daarbij optellen dat laatstgenoemde door Business Week is uitgeroepen tot 1 van de 50 meest efficiënte bedrijven van Europa (no. 17) én aan de onderkant zit van het aantal klanten klachten (Banc of Spain) dan trek ik de conclusie dat groot zijn (in dit geval) zeker niet belangrijk is.

Opleving (Spaanse) economie? Zzzzzzzz

Mensen vragen mij nog steeds wanneer die GROTE opleving van de economie komt waar ik het in presentaties over heb. WAKE UP AND SMELL THE COFFEE! Want of je die nou zwart of ´con leche´ drinkt, forse rendementen worden momenteel behaald!

De ´grap´ zit hem in de emoties. De angst om te verliezen is altijd groter dan de zin om te winnen en 95% van de mensen werkt liever voor het geld dan dat zij het geld voor hen laten werken. Wat dit laatste betreft, een enkeling op deze planeet heeft dit tot een kunst verheven (met dank aan Warren Buffet).

Tsja, de Spaanse economie wordt grotendeels geremd door een schrikbarend hoog werkeloosheidscijfer, waardoor er minder geproduceerd wordt, minder inkomen gegenereerd wordt, er minder besteed en bespaard wordt en terwijl de handelbalans van España negatief doorslaat glijdt het nationaal inkomen als bambi op glad ijs ONDERUIT. Smack!

Desalniettemin zijn de grootste 35 bedrijven van Spanje (te weten; beursgenoteerd/ Ibex-35) toch niet allemaal stom en hebben kosten weten te besparen en uitgebreid in het buitenland. Het gevolg: ZELFS door de slechtstpresterende leerling in het EU-klasje worden ´en grande´ leuke cijfers behaald en dat terwijl 34% op de Spaanse beurs momenteel ondergewaardeerd wordt!

´Wall Street logra su mejor trimestre en una década´
Publicado el 30-06-2009 (Expansión)

Terwijl S&P 500 (500 beursgentoeerde bedrijven in Obama´s land) een verbetering van 15% laat zien, bereikt de Nasdaq Composite (index van meer dan 5000 internationale bedrijven met een scherp technologisch karakter) een stijgingspercentage van 20%.

Ter vergelijking: geld in een deposito stoppen levert momenteel tussen 1,5% en 1,8% op. Banken kampen nog steeds met een tekort aan liquide middelen en proberen ons met ondoorzichtige offertes te strikken. Ook Neerlans trots (ING) doet daar momenteel aan mee.

´Las bolsas ganan 7,5 billones de dólares en cuatro meses´
Publicado el 01-07-09 (Expansión)

Een opleving van 7,5 miljard dollar in slechts 4 maanden tijd. Zouden we dat kunnen classificeren als een grote opleving?

De meeste mensen plannen hun persoonlijke financiën minder zorgvuldig dan hun vakantie

Van de week werd mij door een niet-spaarder met weinig inkomen gevraagd om eens een helder blikje op mijn eigen uitspraak ´creating capital is for everybody´ te werpen.

Dus nogmaals: De meeste mensen plannen hun persoonlijke financiën minder zorgvuldig dan hun vakantie. JA, dit geldt naast de Spanjaarden ook voor Nederlanders. Als redenen ter rechtvaardiging noemen we: geen tijd, teveel stress, een onbeheersbare situatie, mijn hoofd staat er nu niet naar... een later tijdstip komt beter uit. Geloof me, van de 5 slechte redenen is de laatste het allerslechtst.

Het creëren van kapitaal, wat voor een ieder is weggelegd- heeft dus met planning te maken en zoals Benjamin Franklin zei: ´a man without a plan is not a man´...duidelijk?

Ik weet het, termen als sparen, pensioenopbouw of kapitaal opbouwen klinken niet SEXY. Ze schijnen iets met beperking van levensvreugde te maken te hebben en zetten vaak aan tot gapen. Geregeld hoor ik de krachtige uitspraak ´ik leef van dag tot dag´ wanneer ik mensen vraag wat ze voor zichzelf sparen.

Vaak probeer ik genoemde termen een andere betekenis te geven door de volgende vragen te stellen. Als we in het café een biertje drinken, wie betalen we dan? De barman. En als we onze croasanes of baguettes kopen? De bakker. Groente en fruit...jaja... de groenteman.....
Maar wanneer betalen we onszelf?!

Alleen wanneer we sparen, betalen we onszelf. Ik vind van mezelf dat ik hard werk en volgens de ´Rockefeller piramide´ betaal ik mezelf –dan ook- 3 maal uit (Ik vind namelijk dat ik hetverdien!). Op de korte termijn, middellange termijn en uiteraard op die hele lange termijn die gelieerd is aan dat oersaaie woord ´pensioen´...ughhh...
Denk nou niet dat ik door te sparen minder van het leven geniet!

Dus zonder de Rockefeller pyramid te demonteren en zonder te vervallen in een vurig schrijven over asociaal goedkope beursmogelijkheden, even wat praktisch advies. Laat via een machtiging elke 1e van de maand (ten minste) 10% van je netto inkomen overboeken naar een spaarrekening. Zo ben je er zeker van dat je jezelf niet vergeet te betalen. Het verbazingwekkende is dat je met een paar maanden het ´verlies´niet eens zult merken!

Voor de ondernemers onder ons: MAX 45% van de winst naar je privérekening, van daaruit 10% naar een spaarrekening en –indien gewenst- 10% naar een plezierrekening, want als je hard werkt moet je ook hard spelen (vrij vertaald: work hard, play hard).

Het plan van ´hard sparen´ kan je uitbesteden opdat het geld voor jou gaat werken in plaats van andersom.